Leczenie złamań kości

Złamania kości. Kiedy kości się zrastają, zniszczona tkanka kostna wokół złamania zostaje zastąpiona przez nową, silniejszą. Podczas tego procesu niezwykle ważne jest, by dostarczać organizmowi odpowiednie ilości wapnia, witaminy D3 i magnezu.

W przypadku złamania kości, kluczowe dla zdrowienia jest dostarczenie organizmowi wszystkich niezbędnych materiałów odbudowujących. Równie ważne jest przetransportowanie tych substancji do miejsca, w którym wystąpiło złamanie. Dlatego istotne znaczenie ma prawidłowa cyrkulacja krwi. Zdrowa, zróżnicowana dieta i odpowiednie suplementy diety także odgrywają ważną rolę i niwelują spowolnienia w gojeniu.

Tekst Doktor Carsten Vagn – Hansen

Krążenie krwi


W normalnych warunkach tylko znaczne siły są w stanie złamać kość. Uraz tego typu obejmuje zazwyczaj również okostną i mięśnie wokół złamania. Odłamki kostne mogą zniszczyć naczynia krwionośne, co powoduje tworzenie się skrzepów, które z kolei hamują przepływ krwi, a tym samym proces zdrowienia. Również nerwy mogą zostać uszkodzone. Tak dzieje się, kiedy ktoś stosuje tak zwaną zasadę OLUP w celu ograniczenia skutków uszkodzenia. O oznacza odpoczynek, L – lód, U – usztywnienie, P – podwyższenie. Jeśli kość zostanie złamana w nieodpowiedni sposób, zasada ta może pogorszyć stan poszkodowanego. Dlatego też, jeśli ktoś nie posiada odpowiedniej wiedzy w zakresie pierwszej pomocy, mądrzej jest poczekać na profesjonalną pomoc. Jeżeli krążenie krwi w miejscu uszkodzenia jest słabe, może pojawić się niedotlenienie tkanek, co spowalnia proces leczenia. Uszkodzeniu ulegają także nerwy, dlatego może pojawić się syndrom bólu miejscowego, czego następstwem jest zakłócenie cyrkulacji krwi i procesu leczenia, jak również pojawienie się bólu. Jest to typowy problem, gdy opatrunek jest założony zbyt ciasno, a wokół złamania tworzy się opuchlizna.

Aby przeciwdziałać syndromowi bólu miejscowego, pomocne może okazać się przyjmowanie dużych dawek witaminy C, która jest jednocześnie ważna dla rekonstrukcji tkanki kostnej. Jakiekolwiek zranienie powoduje znaczny ubytek tej witaminy.

Witamina C reguluje procesy przebiegające z udziałem minerałów w trakcie zdrowienia. Zapewnia ona także wytwarzanie niezbędnej tkanki łącznej (kolagenu), aby skaleczenia i złamania goiły się prawidłowo. Witamina C przeciwdziała także występowaniu przewlekłych stanów zapalnych, które często pojawiają się w przypadku otwartych złamań. Jednakże na przykład palenie tytoniu w znacznym stopniu hamuje zarówno krążenie krwi w miejscu złamania, jak i proces zdrowienia.

Minerały i witaminy


Kiedy kości się zrastają, zniszczona tkanka kostna wokół złamania zostaje zastąpiona przez nową, silniejszą tkankę. Podczas tego procesu niezwykle ważne jest, by dostarczać organizmowi odpowiednie ilości wapnia, witaminy D3 i magnezu.

Bez witaminy D3 niemożliwe jest przyswajanie wapnia, a bez magnezu niemożliwe jest wiązanie wapnia w kościach. D3 jest naturalną formą witaminy D. Człowiek musi przyjmować ponad 250 mikrogram tej witaminy dziennie.

Nigdy nie stosuj suplementów diety zawierających wapń bez równoczesnego stosowania preparatów zawierających magnez. W przeciwnym wypadku ryzykujesz powstawaniem zwapnień w organizmie. Suplementy powinny być przyjmowane wieczorem, ponieważ organizm wykazuje najlepsze zdolności przyswajania wieczorem i w nocy. Witamina K jest istotna dla naszego szkieletu, zarówno jeśli chodzi o przyswajanie wapnia, jak i wiązanie wapnia w tkance łącznej. Dlatego też tak ważne jest przyjmowanie suplementów witaminy K2 – naturalnej postaci witaminy K.

Witamina K2 zawarta w EQ K2 + pochodzi ze sfermentowanych nasion soi – to doskonała alternatywa. Jeśli ktoś posiada zdrową florę bakteryjną w jelitach, jest tam wytwarzana niewielka ilość witaminy K2. Witamina K1 to również naturalna substancja, która występuje między innymi w zielonych warzywach.

Witamina B12 także wpływa na strukturę kostną. Szczególnie starsze osoby cierpią na niedobory tej witaminy. Wynika to ze zmniejszającej się wraz z wiekiem ilości kwasów żołądkowych, które mają wpływ na przyswajanie witaminy B12. Dodatkowo starsi ludzie zażywają wiele leków, a niektóre z nich mogą prowadzić do niedoborów B12.

Podczas rekonwalescencji po złamaniu rozsądnie jest zrezygnować z coli i innych napojów gazowanych, ponieważ zakwaszają one organizm i zawierają odwapniający kwas fosforowy. Utrudniają zatem procesy wapnienia w miejscu złamania. Nadużywanie tabletek przeciwbólowych typu NSAID, na przykład ibuprofenu, może negatywnie wpływać na zdrowienie. Dodatkowo wzrasta wówczas ryzyko nieprawidłowego zrastania się kości.

Dieta


Podczas gojenia się złamania i formowania się nowych tkanek, organizm powinien znajdować się w równowadze. W takim kontekście dieta jest kluczowa. Podczas operacji organizm narażony jest na stres. Dlatego też warto zadbać o dobrą kondycję organizmu przed operacją. Aby przetrwać ten trudny czas, bardzo ważne jest przyjmowanie wystarczającej ilości składników odżywczych, takich jak witaminy i minerały. Także zdrowe kwasy tłuszczowe wpływają na proces zrastania się kości.

Białko (albumina) jest jedną z substancji, której trzeba dostarczać w odpowiednich ilościach, ponieważ niedobory powodują męczliwość i osłabienie mięśni. Niedobór białek powoduje wzrost ryzyka wystąpienia komplikacji i osłabienie układu odpornościowego. W konsekwencji wzrasta ryzyko wystąpienia stanu zapalnego, a proces zdrowienia ulega zahamowaniu.

Złamanie samo w sobie może spowodować osłabienie mięśni, ponieważ chory ma ograniczoną możliwość ruchu. Zbyt mało białek w diecie nasili osłabienie mięśni. Nie chodzi tylko o ilość, ale również typ protein, które mają wpływ na odporność. Białka są w jelicie rozbijane na aminokwasy – mają one kluczowe znaczenie.

Jeśli spożywanie odpowiedniej ilości białka sprawia ci problem, korzystne może być przyjmowanie sproszkowanych protein, na przykład protein serwatkowych, zawierających wszystkie kluczowe aminokwasy. Jeśli ktoś nie spożywa wystarczające ilości tłuszczu i skrobi, białka są wykorzystywane do wytwarzania istotnej dla organizmu glukozy. To dowód na to, jak ważne są proteiny w naszej diecie. Jednakże zbyt dużo białek pochodzących z mleka i mięsa może zakwasić organizm, zwłaszcza jeśli ktoś nie spożywa wystarczające ilości warzyw i owoców. Warzywa są kluczowe dla utrzymania równowagi kwasowo – zasadowej organizmu. Dlatego też zasadowe proteiny z grochu są dobrą alternatywą. Białko grochu zawiera dużą ilość aminokwasów, a ponadto zaliczane jest do łatwo przyswajalnych (89%) protein roślinnych.

Szwedzkie badania pokazują, że osoby starsze często cierpią na niedobór białka. Już po 3 – 4 tygodniach efektywnego suplementowania można zaobserwować przybieranie na wadze, wzrost apetytu i aktywności fizycznej. Produkty mleczne, takie jak na przykład śmietana, charakteryzują się dużą zawartością białka i energii, to samo dotyczy ryb.

Spożywanie skwaśniałego mleka, w tym na przykład jogurtu, wiąże się z licznymi korzyściami dla zdrowia, ponieważ wzmacnia ono florę bakteryjną jelit, a tym samym przyczynia się do dobrej kondycji układu odpornościowego. Starsze osoby zazwyczaj jedzą mniej i tym samym nie dostarczają swojemu organizmowi odpowiedniej ilości istotnych składników odżywczych. Przyczyną takiego stanu rzeczy jest także słabsze przyswajanie tych substancji przez jelita w porównaniu do młodszych ludzi, co z kolei może wynikać z mało urozmaiconej diety. Spadek apetytu pojawia się w większym nasileniu w przypadku złamania kości, jak również podczas choroby. Dlatego osoby starsze powinny szczególnie dbać o to, by dostarczyć organizmowi wystarczającą ilość witamin, minerałów i innych substancji odżywczych ważnych dla zdrowia i prawidłowego funkcjonowania. Jeżeli z powodu choroby ktoś stracił dużą ilość krwi, konieczne może okazać się stosowanie suplementów diety zawierających żelazo. Jednakże trzeba pamiętać, że nadmiar żelaza niekorzystnie wpływa na gojenie się ran i ogólny stan zdrowia. Dlatego dobrze jest badać poziom tego pierwiastka w organizmie, by upewnić się, że jest konieczne jego przyjmowanie. Badanie to można przeprowadzić za pomocą prostego testu krwi.

W przypadku złamania otwartego oraz zespajania kości operacyjnie, w rekonwalescencji może pomóc przyjmowanie suplementów witaminowych i mineralnych. Witaminy B5, C i A, a także miedź, cynk, magnes i mangan odgrywają największą rolę w trakcie gojenia się ran i blizn pooperacyjnych. Cynk skraca czas zdrowienia. Enzym zwany bromelainą, który występuje w ananasie, zapobiega powstawaniu opuchlizny po operacji i po zranieniach. Działa również przeciwzapalnie i wzmacnia układ odpornościowy.

Zielone glony Chlorella są – według japońskich badań – niezwykle efektywne w odniesieniu do wzrostu komórek, co ma niebagatelne znaczenie w procesie leczenia tkanek i gojenia się blizn pooperacyjnych. Rozwój kości i mięsni zostaje wówczas wzmocniony, podobnie jak funkcjonowanie układu odpornościowego. Natomiast zawartość krzemu wspomaga procesy leczenia skóry, wiązadeł, ścięgien i innych tkanek.

Aktywność fizyczna. To ważne, by nie zaniedbywać aktywności fizycznej, także po złamaniu kości. Nie pozwól, żeby złamanie stało się wymówką do zaniechania ćwiczeń. Bez względu na to, która kość uległa złamaniu, zawsze można ćwiczyć inne partie ciała.

Aktywność fizyczna


To ważne, by wzmacniać mięśnie, układ krążenia i układ oddechowy – i tym samym utrzymać organizm w zdrowiu.

W przypadku złamania kości, partie ciała w okolicy złamania nie mogą być używane podczas ćwiczeń jak zazwyczaj, ponieważ dla procesów zrastania ważny jest odpoczynek. Jednakże nie może to stać się wymówką do całkowitego zrezygnowania z ćwiczeń. Wystarczy odrobinę użyć wyobraźni, aby ćwiczyć pozostałe mięśnie. Można także skorzystać z porady fizjoterapeuty.

Hormon wzrostu (HGH – Human Growth Hormone) odgrywa istotną role w utrzymaniu prawidłowej pracy mózgu, poziomu energii, masy mięśniowej i kostnej, podziałach komórek, mechanizmach regeneracji DNA i procesach metabolicznych. Najlepsze, co można zrobić, to unikać węglowodanów prostych, takich jak biały cukier, makaron, białe pieczywo i ziemniaki. Jedz zamiast nich węglowodany złożone zawarte w warzywach, które są powoli rozkładane w żołądku i jelitach na cukry proste. Warzywa mają niski indeks glikemiczny (GI). W taki sposób można przyspieszyć wydzielanie hormonów wzrostu w przysadce mózgowej.

Zbyt duża ilość tłuszczu w diecie także może zahamować wytwarzanie tychże hormonów, dlatego najlepiej spożywać pokarmy zawierające mniej niż 25 – 30 % tłuszczu. Spożywanie tak małej ilości kalorii, jak to tylko możliwe, również stymuluje formowanie się hormonu wzrostu.

Regularna aktywność fizyczna to najlepszy sposób na zwiększenie ilości hormonów wzrostu.

Regularna aktywność fizyczna to najlepszy sposób na zwiększenie ilości hormonów wzrostu. Szczególnie względnie wymagający trening, taki jak podnoszenie ciężarów. Najlepiej unikać spożywania posiłków na dwie godziny przed ćwiczeniami, ponieważ wzrost poziomu cukru i insuliny we krwi może zahamowywać wydzielanie hormonów wzrostu.

Stymulowanie procesów leczenia


Pulsujące ultradźwięki mogą przyspieszyć proces zdrowienia, a jeszcze lepsze rezultaty przynosi przepuszczanie prądu elektrycznego w miejscu złamania, czyli na przykład zastosowanie aparatury PSN. PSN to przezskórna stymulacja nerwów.

Żywica pochodząca z drzew z gatunku Boswellia zwiększa cyrkulację krwi w miejscu objętym stanem zapalnym. EQ Joint Relief zawiera między innymi ten składnik, dlatego jest rekomendowany także w przypadku złamań.

Terapia magnesami to skuteczna, alternatywna metoda na zwiększenie przepływu krwi w miejscu obrażenia. Magnesy mają również przeciwbólowe działanie.

W ramach terapii magnesami leczenie za pomocą pulsowania odnosi najlepsze efekty, jednak każdy może użyć płaskich magnesów – przyczepiając je bandażem lub plastrem. Jeżeli jednak do zespolenia kości zostały użyte metalowe elementy, nie należy stosować magnesów.

Doktor


Duński fizjolog, Carsten Vagn – Hansen, przez 18 lat praktykował jako lekarz oraz jako wykładowca i prowadzący kursy dla duńskiej organizacji Practicing Doctors Centralized – Continuing Education. Przewodniczył także International Society¬ of General Medicine w latach 1979 – 1982. Dodatkowo otrzymał liczne nagrody i wyróżnienia, w tym The International Nature Medicine Honorary Prize. Jest autorem licznych książek na temat zdrowia i dobrej kondycji. Był także radiowym doktorem w Duńskim Radio i telewizyjnym doktorem w stacji telewizyjnej DR TV.

Obecnie publikuje artykuły dla EQ Magazine, a ponadto jest konsultantem zdrowotnym, mówcą i propagatorem „podróżnego sprzedawcy dla zdrowia”.

Czytaj więcej na stronie internetowej Carstena Vagn – Hansena radiodoktoren.dk